بهرام بیضایی (زادهٔ ۵ دیماه ۱۳۱۷ در تهران) کارگردان سینما و تئاتر و نمایشنامه نویس و فیلمنامه نویس و پژوهشگر ایرانی است.
بیضایی علاوه بر کارگردانی و نمایشنامه نویسی، در سینما عرصههای دیگری چون تدوین، ساخت عنوان بندی و تهیه کنندگی را هم تجربه کردهاست.
وی کارگردان برخی از بهترین و ماندگارترین آثار تاریخ سینمای ایران است. رگبار، چریکه تارا، مرگ یزدگرد، باشو غریبه کوچک، شاید وقتی دیگر، مسافران و سگ کشی از مهمترین آثار وی هستند.
مژده شمسایی چهره پرداز و بازیگر، همسر اوست.
زندگینامه:
بهرام بیضایی در سال ۱۳۱۷ در تهران به دنیا آمد. خانوادهاش اهل آران و بيدگل بودهاند. پدر وی تعزیهخوان بودهاست و عمو و پدربزرگش دستاندرکار تعزیه و تنظیم متن برای تعزیه بودهاند.[۱] در سالهای آخر دبیرستان دو نمایشنامه با زبان تاریخی نوشت. او تحصیلات دانشگاهیش را در رشتهٔ ادبیات ناتمام گذاشت و در سال ۱۳۳۸ به استخدام ادارهٔ کل ثبت اسناد و املاک دماوند درآمد. در سال ۱۳۴۱ به ادارهٔ هنرهای دراماتیک که بعدها به ادارهٔ برنامههای تئاتر تغییر نام داد منتقل شد. در این سال پژوهشهای نمایش در ایران را در مجلهٔ موسیقی چاپ کرد. در سال ۱۳۴۴ با منیراعظم رامین فر ازدواج کرد که حاصل این ازدواج سه فرزند به نامهای نیلوفر متولد ۱۳۴۵، ارژنگ متولد ۱۳۴۶ (فوت شده در صد روزگی) و نگار متولد ۱۳۵۱ میباشد. او یکی از پایهگذاران و اعضای اصلی کانون نویسندگان ایران در سال ۱۳۴۷ بود که درسال ۱۳۵۷ از آن کانون کنارهگیری کرد. در سال ۱۳۴۸ به عنوان استاد مدعو با دانشگاه تهران همکاری کرد. در سال ۱۳۵۲ از ادارهٔ برنامههای تئاتر به دانشگاه تهران به عنوان استادیار تمام وقت نمایش دانشکدهٔ هنرهای زیبا و مدیریت رشتهٔ هنرهای نمایشی انتقال یافت. در سال ۱۳۶۰ پس از بیست سال کار دولتی از دانشگاه تهران اخراج شد. در سالهای ۱۳۶۴ تا ۱۳۶۶ خانوادهاش از ایران مهاجرت کردند. در سال ۱۳۶۵ پدرش استاد نعمتالله (ذکایی) بیضایی مرحوم شد. او در سال ۱۳۷۱ با مژده شمسایی ازدواج کرد. فرزند آخرش نیاسان در سال ۱۳۷۴ متولد شد.در سال ۱۳۷۵ به دعوت پارلمان بینالمللی نویسندگان در استراسبورگ اقامت نمود.در سال ۱۳۷۶ به ایران بازگشت و کار بر روی نمایش بانو آئویی نوشتهٔ میشیما یوکیو را پس از هجده سال دوری از صحنه آغاز کرد. مادرش نیره موافق در سال ۱۳۸۰ بدرود حیات گفت. وی هماکنون در امریکا اقامت دارد و در دانشگاه استنفورد مشغول تدریس و تحقیق است.
كارگردان :
۱ - مقصد (۱۳۸۸)
۲ - وقتي همه خوابيم (۱۳۸۷)
۳ - لبه پرتگاه (۱۳۸۵)
۴ - سگ كشي (۱۳۷۹)
۵ - مسافران (۱۳۷۰)
۶ - شايد وقتي ديگر (۱۳۶۶)
۷ - باشو غريبه كوچك (۱۳۶۵)
۸ - مرگ يزدگرد (۱۳۶۱)
۹ - چريكه تارا (۱۳۵۷)
۱۰ - كلاغ (۱۳۵۶)
۱۱ - غريبه و مه (۱۳۵۳)
۱۲ - رگبار (۱۳۵۱)
نويسنده :
۱ - وقتي همه خوابيم (۱۳۸۷)
۲ - سگ كشي (۱۳۷۹)
۳ - روز واقعه (۱۳۷۳)
۴ - مسافران (۱۳۷۰)
۵ - شايد وقتي ديگر (۱۳۶۶)
۶ - باشو غريبه كوچك (۱۳۶۵)
۷ - مرگ يزدگرد (۱۳۶۱)
۸ - چريكه تارا (۱۳۵۷)
۹ - كلاغ (۱۳۵۶)
۱۰ - غريبه و مه (۱۳۵۳)
۱۱ - رگبار (۱۳۵۱)
|
